جمعه, تير 12, 1388 01:00:00 ق.ظ

يك شيخي در مدرسة مروي سخنراني مي‌كرد و من هم در حياط نشسته بودم. بلندگو نصب كرده بودند. من شنيدم كه مي‌گفت: «اين حكماء و فلاسفه مي‌گويند خدا ماهيت دارد» و به جان حاجي سبزواري افتاده بود كه مي‌گويد: «الحق ماهيته إنّيته» و غافل بود كه اين ماهيت دو اصطلاح دارد: 1ـ به معناي كلي طبيعي 2ـ به معناي «ما به الشيء هو هو». كه اين دومي معناي أعم ماهيت است كه شامل وجود هم مي‌شود. چون حقيقت چيزي گاهي وجود است و گاهي ماهيت به معناي كلي طبيعي، انّيت خدا همان ماهيتش است يعني حقيقتش همان وجود اوست. البته يك محاكمه‌اي بين اين شيخ و حاجي سبزواري در برزخ هست كه بايد انجام شود.